Wpłaty na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych stanowią istotne obciążenie finansowe dla spółek, które nie osiągają 6% wskaźnika zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami. Co istotne, obowiązek ten ma charakter ustawowy, a w praktyce oznacza realny, comiesięczny wypływ środków z rachunku bankowego spółki.
Jednocześnie wpłaty te nie obniżają podstawy opodatkowania CIT. W konsekwencji firma finansuje je z dochodu po opodatkowaniu.
Kiedy powstaje obowiązek wpłat na PFRON?
Po pierwsze, obowiązek dotyczy podmiotów zatrudniających co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty. Po drugie, wskaźnik zatrudnienia osób z orzeczeniem musi być niższy niż ustawowe 6%.
Jeżeli zatem spółka nie osiąga wymaganego poziomu, wówczas powstaje obowiązek comiesięcznych wpłat. Co więcej, obowiązek ten działa automatycznie i nie wymaga wydania decyzji administracyjnej.
Dlaczego wpłaty na PFRON nie obniżają CIT?
Podstawą prawną wyłączenia jest Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych.
Zgodnie z jej treścią art. 16 ust. 1 pkt 36 wskazuje, że wpłaty na PFRON nie stanowią kosztów uzyskania przychodu. Oznacza to, że choć wydatek jest kosztem bilansowym, to jednak nie jest kosztem podatkowym.
Innymi słowy, nie powstaje tzw. tarcza podatkowa. W rezultacie podstawa opodatkowania CIT pozostaje niezmieniona, mimo że środki realnie opuszczają firmę.
Przykład – stawka CIT 9%
Aby zobrazować skalę różnicy, przyjmijmy, że spółka opodatkowana stawką 9% CIT wpłaca rocznie 240 000 zł na PFRON.
Scenariusz 1 – wpłata na PFRON
W tym wariancie 240 000 zł opuszcza firmę, nie powstaje koszt podatkowy, a więc nie pojawia się żadna oszczędność w CIT. W efekcie realny koszt netto wynosi dokładnie 240 000 zł.
Scenariusz 2 – ta sama kwota jako koszt podatkowy
Z kolei gdyby ta sama kwota została przeznaczona na wynagrodzenia, składki ZUS pracodawcy, usługi rekrutacyjne lub inne wydatki stanowiące koszt uzyskania przychodu, sytuacja wyglądałaby inaczej.
W takiej sytuacji 240 000 zł obniża podstawę opodatkowania. Dlatego przy stawce 9% spółka uzyskałaby oszczędność podatkową w wysokości 21 600 zł. W konsekwencji realny koszt netto wyniósłby 218 400 zł.
Co więcej, przy stawce 19% różnica byłaby jeszcze większa, a zatem wpływ decyzji byłby bardziej odczuwalny finansowo.
Czy PFRON obniża podstawę CIT?
Nie. Ustawodawca wprost wyłączył wpłaty na PFRON z kosztów uzyskania przychodu.
Z jednej strony mamy więc koszt niepodatkowy, który nie generuje tarczy podatkowej. Z drugiej strony istnieje możliwość zmiany struktury wydatków w taki sposób, aby powstał koszt podatkowy.
Dlatego analiza obowiązku PFRON nie powinna pozostawać wyłącznie w dziale kadr. Z perspektywy zarządu i CFO jest to element strategii podatkowej i finansowej, który wymaga świadomej decyzji.
Alternatywa: przekształcenie kosztu w inwestycję
Zamiast ponosić koszt niepodatkowy, spółka może rozważyć inne rozwiązania.
Przede wszystkim możliwe jest zwiększenie wskaźnika zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami. Ponadto współpraca z wyspecjalizowanymi agencjami rekrutacyjnymi pozwala wdrożyć takie rozwiązanie w sposób bezpieczny i kontrolowany.
W rezultacie środki, które wcześniej stanowiły czysty koszt fiskalny, mogą stać się elementem inwestycji operacyjnej. Co istotne, taki wydatek jednocześnie obniża podstawę opodatkowania.
Wnioski dla zarządu
PFRON jako koszt niepodatkowy w CIT oznacza realne obciążenie finansowe bez korzyści podatkowej.
Dlatego analiza obowiązku PFRON nie powinna pozostawać wyłącznie w dziale kadr. To element strategii podatkowej i finansowej spółki, który warto:
- skalkulować,
- porównać scenariusze,
- przeanalizować na poziomie zarządu.
W wielu przypadkach właściwa struktura zatrudnienia pozwala zamienić koszt fiskalny w inwestycję o wymiernym efekcie podatkowym i operacyjnym.
Zanim kolejny rok zamknie się kosztem netto bez tarczy podatkowej, warto przeprowadzić symulację finansową. Skontaktuj się z nami i sprawdź, jakie scenariusze są możliwe w Twojej organizacji:
https://normative.pl/kontakt/
